AMSTERDAM / PARIJS – Lege schappen in Nederland, ontdooide diepvriezers in Frankrijk en miljoenen euro’s aan weggegooid voedsel. De gecoördineerde cyberaanvallen die deze week de Europese retailsector lamlegden, hebben de discussie over de kwetsbaarheid van onze vitale infrastructuur in een stroomversnelling gebracht. Terwijl officiële instanties spreken van brute cybercriminaliteit, wijzen critici op een opvallende parallel met een profetische waarschuwing uit de kringen van het World Economic Forum (WEF).
De aanval op de voedselketen.
Het begon afgelopen zondag bij Albert Heijn en moederbedrijf Ahold Delhaize. Een grootschalig IT-incident dwong het concern om interne systemen offline te halen. Websites gingen op zwart, bezorgingen werden geannuleerd en de logistiek raakte ontregeld, met lege winkelschappen tot gevolg.
Vrijwel gelijktijdig voltrok zich in Frankrijk een nog digitaler horrorscenario. Hackers drongen via het internet binnen in de firmware van Danfoss-koelinstallaties van honderden supermarkten, waaronder Intermarché en E.Leclerc. In plaats van te koelen, werden de systemen op afstand in de ontdooimodus gezet, met temperaturen tot wel 50 graden boven nul. Tonnen aan vers- en diepvriesproducten moesten noodgedwongen worden vernietigd. De totale schade loopt in de tientallen miljoenen euro’s.
Een vooruitziende blik of een vooropgezet script?
Hoewel cybersecurity-experts benadrukken dat er geen direct technisch verband is tussen de Nederlandse en Franse storingen, roept de timing bij veel oplettende burgers grote vragen op. De gebeurtenissen doen namelijk direct denken aan de huiveringwekkende waarschuwing die Klaus Schwab, oprichter van het World Economic Forum, in juli 2020 deed tijdens de opening van de cybersecurity-oefening Cyber Polygon.
Schwab sprak destijds de inmiddels veelbesproken woorden:
“We weten het allemaal, maar besteden nog steeds onvoldoende aandacht aan het angstaanjagende scenario van een grootschalige cyberaanval die de stroomvoorziening, transport, ziekenhuisdiensten en onze samenleving als geheel volledig tot stilstand zou brengen. De covid-19-crisis zou in dit opzicht worden gezien als een kleine verstoring in vergelijking met een grote cyberaanval, om de covid-19-crisis te gebruiken als een tijdige gelegenheid om na te denken over de lessen die de cyberbeveiligingsgemeenschap kan trekken en onze onvoorbereidheid op een mogelijke cyberpandemie te verbeteren.”
Voor een groeiende groep critici is deze specifieke term, een ‘cyberpandemie’ die de maatschappij lamlegt, te accuraat om louter toeval te zijn. Zij vragen zich hardop af of de huidige gebeurtenissen in de supermarktbranche niet fungeren als een grootschalige, al dan niet afgedwongen, stresstest om de paraatheid en de veerkracht van de vitale voedselvoorziening te meten, in lijn met de toekomstvisies van het WEF.
Officiële lezing: Georganiseerde misdaad.
De officiële instanties, waaronder het Franse cybersecurity-agentschap ANSSI en het Openbaar Ministerie in Parijs, kijken vooralsnog in een heel andere richting. Zij hebben een grootschalig strafrechtelijk onderzoek geopend naar internationale cyberbendes en mogelijke statelijke actoren die misbruik maken van de geopolitieke spanningen om vitale infrastructuur te ontwrichten. Volgens hen is de voedselketen simpelweg een aantrekkelijk doelwit voor ransomware, omdat de druk om snel te handelen (en dus te betalen) bij bederfelijke waar gigantisch is.
Of het nu gaat om een brute criminele aanval of om een dieperliggend geopolitiek schaakspel: de realiteit van de afgelopen dagen laat zien dat de ‘cyberpandemie’ waar Schwab in 2020 voor waarschuwde, geen verre toekomstmuziek meer is, maar een actuele dreiging die vandaag de dag de supermarkt om de hoek kan platleggen.■
Noodzakelijke cookies maken essentiële functies van de site mogelijk, zoals veilig login en het aanpassen van voorkeuren. Ze slaan geen persoonsgegevens op.
Geen
►
Functionele cookies ondersteunen functies zoals het delen van inhoud op sociale media, het verzamelen van feedback en het inschakelen van gereedschappen van derden.
Geen
►
Analytische cookies volgen interacties van bezoekers en geven inzicht in statistieken zoals het aantal bezoekers, bouncepercentage en verkeersbronnen.
Geen
►
Advertentiecookies leveren gepersonaliseerde advertenties op basis van je eerdere bezoeken en analyseren de effectiviteit van advertentiecampagnes.
Geen
►
Niet-geclassificeerde cookies zijn cookies die we aan het classificeren zijn, samen met de aanbieders van individuele cookies.